႐ုရွားစြက္ဖက္မႈေၾကာင့္ ပိုမို႐ႈပ္ေထြးလာမည့္ ဆီးရီးယားပဋိပကၡ

ဆီးရီးယား ျပည္တြင္းစစ္တြင္ ႐ုရွား၏ ဝင္ေရာက္ စြက္ဖက္လာမႈက ေျချမန္လက္ျမန္ ရွိလြန္း သျဖင့္ တစ္ကမၻာလံုးအတြက္ အံ့ဩစရာျဖစ္ခဲ့သည္။ အထူးသျဖင့္ ဆီးရီးယားရွိ အစၥလာမ္ မစ္ႏုိင္ငံေတာ္ (အိုင္အက္စ္) စစ္ ေသြးႂကြမ်ားကို ေလေၾကာင္းမွ ထိုးစစ္ဆင္ တိုက္ခုိက္ေနသည့္ အေမရိကန္အစိုးရအတြက္ ႐ုရွား ၏ ေျခလွမ္းသည္ အံ့ဩစရာေရာ၊ စိတ္အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္စရာပါ ႀကံဳလာသည္။


စက္တင္ဘာလအတြင္းတြင္ ႐ုရွားသမၼတ ဗလာဒီမာ ပူတင္က မိမိတို႔၏ မဟာမိတ္ျဖစ္သည့္ ဆီးရီးယား သမၼတ ဘာရွားအယ္လ္ အာဆတ္ကို ကူညီရပ္တည္သြား မည္ဟု ေၾကညာသည္။ ထို႔ေနာက္ ဆီးရီးယားသို႔ ႐ုရွားတိုက္ေလ ယာဥ္မ်ား၊ စစ္လက္နက္မ်ား လ်င္ လ်င္ျမန္ျမန္ အားျဖည့္ ေရာက္ရွိလာသည္။

စက္တင္ဘာ လကုန္ပိုင္းတြင္ ႐ုရွားေမာင္းသူမဲ့ ေလယာဥ္မ်ားက ဆီးရီးယား ေလပိုင္နက္တြင္ စတင္ကင္းေထာက္ ပ်ံသန္းခဲ့ၿပီး ေအာက္တိုဘာလဆန္းတြင္ ႐ုရွားေလတပ္၏ ဗံုးႀကဲတိုက္ခုိက္ မႈ အစီအစဥ္ လက္ေတြ႕ အစျပဳ ေနၿပီ ျဖစ္သည္။

အိုဘားမားႏွင့္ ပူတင္တို႔ သည္ ကုလသမဂၢ လံုၿခံဳေရးညီ လာခံတြင္ ေတြ႕ဆံုရင္း ဆီးရီးယား စစ္ပြဲအေရးႏွင့္ပတ္သက္၍ ေဆြးေႏြးခဲ့သည္။ ေခါင္းေဆာင္ ႏွစ္ဦးစလံုးက အုိင္အက္စ္တုိ႔ကို ေလေၾကာင္းမွ ထိုးစစ္ဆင္တိုက္ ခုိက္မႈကို သေဘာတူခဲ့ေသာ္လည္း ဆီးရီးယား ျပည္တြင္းစစ္ႏွင့္ ပတ္ သက္၍ ရပ္တည္ေသာ မူဝါဒ ပိုင္းတြင္ သေဘာထားကြဲလြဲခဲ့ သည္။ အေမရိကန္က အာဆတ္ ကို ဆန္႔က်င္သည့္ သူပုန္အဖြဲ႕အ စည္း အခ်ိဳ႕ကို လက္နက္ တပ္ဆင္ ေလ့က်င့္ေပးေနၿပီး ႐ုရွားက အာ ဆတ္ကို စစ္ေရးအရ ကူညီလ်က္ ရွိသည္။

႐ုရွား ကာကြယ္ေရး ဝန္ႀကီး ဌာနက ဆီးရီးယားတြင္ ႐ုရွားပါဝင္ ပတ္သက္မႈသည္ အိုင္အက္စ္ အၾကမ္းဖက္ အဖဲြ႕ကို ေခ်မႈန္းရန္ အဓိက ရည္ရြယ္ေၾကာင္း ေၾက ညာခဲ့သည္။

‘‘႐ုရွား ေလတပ္ဟာ အ ဆင့္ျမင့္ နည္းပညာသံုး ပစ္မွတ္က ဒံုးက်ည္ေတြကို အသံုးျပဳၿပီး ဆီးရီးယားက အုိင္အက္စ္ရယ္၊ အိုုင္အက္စ္ရဲ႕ သစၥာခံ တပ္ဖြဲ႕ေတြရယ္ အသံုးျပဳေနတဲ့ အေျခစိုက္စခန္း ေတြကို တိုက္ခုိက္ေနတာ ျဖစ္ပါ တယ္’’ ဟု သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့ သည္။

ေအာက္တိုဘာ ၄ ရက္တြင္ ၂၄ နာရီအတြင္း ႐ုရွားတိုက္ေလယာဥ္မ်ားက စစ္ဆင္ေရး (၁၈) ႀကိမ္ ဆင္ႏႊဲၿပီးေနာက္ ႐ုရွားဘက္က ယခုကဲ့သို႔ ေလသံလႊင့္လာျခင္း ျဖစ္သည္။

ဆီးရီးယားသမၼတအာဆတ္ က ျပည္တြင္းစစ္တြင္ ႐ုရွား၏ စြက္ဖက္ ပါဝင္လာမႈကို လိုလိုလားလား ႀကိဳဆိုခဲ့သည္။

၎က ႐ုရွားသာ ပါဝင္မလာပါက အိုင္အက္စ္တုိ႔၏ ၿခိမ္းေျခာက္မႈေၾကာင့္ အေရွ႕အလယ္ပိုင္း ေဒသတစ္ခုလံုး ထိခိုက္လာ ေစႏုိင္ေၾကာင္း ဆိုသည္။

‘‘ဆီးရီးယား၊ အီရတ္၊ အီရန္ နဲ႔ ႐ုရွားတို႔ ပူးေပါင္းမဟာမိတ္ဖြဲ႕မႈမ်ိဳး မျဖစ္မေန လိုအပ္ပါတယ္။ ႐ုရွားရဲ႕ ပူးေပါင္းမႈကို ႀကိဳဆိုရပါမယ္။ ဒီမဟာမိတ္ အသိုက္အဝန္းကို လက္ေတြ႕ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ဖြဲ႕စည္းႏုိင္ၿပီဆိုရင္ အၾကမ္းဖက္သမားေတြကို တိုက္ထုတ္ ႏုိင္ဖုိ႔ အခြင့္အလမ္းလည္း ပို က်ယ္ျပန္႔လာလိမ့္မယ္’’ ဟု အာဆတ္က အင္တာဗ်ဴး အစီအစဥ္ တစ္ခုတြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။


ဆီးရီးယားတြင္ ႐ုရွားစစ္ေလယာဥ္မ်ား ႀကဲခ်သည့္ ဗံုးတစ္လံုးေပါက္ကြဲေနစဥ္ ႐ုရွားကာကြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာနဝက္ဘ္ဆိုက္က ေဖာ္ျပေသာပံု/Russian Defense Ministry/AP

အီရတ္သည္ ဆီးရီးယား နည္းတူ အိုင္အက္စ္တပ္ဖြဲ႕မ်ား ၏ က်ဴးေက်ာ္မႈကို ခံေနရၿပီး အီရန္ကမူ အာဆတ္၏ သစၥာ ေတာ္ခံ တပ္မ်ားႏွင့္ ပူးေပါင္းတိုက္ ခုိက္ရန္ ေျခလ်င္တပ္မ်ားကို ဆီး ရီးယားသို႔ ေစလႊတ္ထားသည္။  ဆီးရီးယားႏွင့္ အီရန္ပူးေပါင္းတပ္ မ်ားသည္ အိုင္အက္စ္တုိ႔ကို ထိုး စစ္ဆင္ၿပီး ႐ုရွားက ေလေၾကာင္း မွ ပစ္ကူေပးဖြယ္ ရွိေနေၾကာင္း အ ေမရိကန္ စစ္ဘက္က ခန္႔မွန္းထား သည္။

မည္သို႔ပင္ျဖစ္ေစ ႐ုရွားပါဝင္ လာမႈက ဆီးရီးယား ပဋိပကၡတြင္ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာ အေျပာင္းအလဲ ႀကီး ႀကီးမားမား ျဖစ္လာေစဖြယ္ရွိေန သည္။ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းေရး ရာ ေစာင့္ၾကည့္ေနသည့္ သုေတသီ မ်ားက ႐ုရွားသာ ပါဝင္မလာပါက အာဆတ္ အစိုးရ ျပဳတ္က်ႏွင့္ၿပီး ျဖစ္ေနလိမ့္မည္ဟု သံုးသပ္ခဲ့ သည္။ တစ္ဖက္တြင္ အာဆတ္ႏွင့္ ဆန္႔က်င္ဘက္ ရပ္တည္သည့္ အေမရိကန္ႏွင့္ မဟာမိတ္ အာရပ္ ႏုိင္ငံမ်ားအတြက္မူ စိတ္ပ်က္စရာ ျဖစ္လာသည္။

အာရပ္မဟာမိတ္မ်ားက ဆီးရီးယားတြင္ အုိင္အက္စ္တို႔ကို ႐ုရွားက ေလေၾကာင္းမွ တိုက္ခုိက္လာသည့္ အစီအစဥ္ကို လက္ခံခဲ့ေသာ္လည္း အာဆတ္အစိုးရ ျပဳတ္က်မွသာ ပဋိပကၡမ်ား ခ်ဳပ္ ၿငိမ္းလိမ့္မည္ဟု အခုိင္အမာ ယူ ဆထားသည္။

‘‘ဆီးရီးယားႏုိင္ငံ အေျခတ က် ျပန္ျဖစ္သြားဖို႔ဆိုရင္ ေရြးခ်ယ္ စရာ ႏွစ္ခုပဲရွိတယ္။ တစ္ခုက ႏုိင္ငံေရး နည္းလမ္းအရ ခ်ဥ္းကပ္ တာျဖစ္ၿပီး အသြင္ကူးေျပာင္းေရး ေကာင္စီတစ္ခု ေပၚေပါက္လာ ဖုိ႔ပါ။ ေနာက္တစ္နည္းကေတာ့ စစ္ေရးအရ အေရးယူဖုိ႔ပဲ။ အဲဒီ အပိုင္းမွာေတာ့ အာဆတ္အစိုးရ ကို ဖယ္ရွားလုိက္မွ ျဖစ္လိမ့္မယ္’’ ဟု ေဆာ္ဒီအာေရးဗီးယား ႏုိင္ငံ ျခားေရးဝန္ႀကီး ေအဒယ္လ္ အယ္လ္ ဂ်ဴဘီယာက ပြင့္ပြင့္လင္း လင္း ေျပာဆိုခဲ့သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ မူဝါဒအားျဖင့္ အေမရိကန္ႏွင့္ အာရပ္မဟာမိတ္ မ်ားေရာ၊ ႐ုရွားႏွင့္ ဆီးရီးယားတို႔ ကပါ အိုင္အက္စ္တို႔ ခ်ဳပ္ၿငိမ္းသြား မည္ကို လိုလားၾကေသာ္လည္း ျပည္တြင္းစစ္တြင္ ရပ္တည္မႈခ်င္း လံုးဝ ဆန္႔က်င္လ်က္ ရွိသည္။

႐ုရွားက ဆီးရီးယားအေရး ကို ေျဖရွင္းရာတြင္ အာဆတ္သည္ အေရးပါေသာ အစိတ္အပိုင္း တစ္ရပ္အျဖစ္ ရွိေနဆဲဟု ယံု ၾကည္ေၾကာင္း တြင္တြင္ေျပာဆို ေနၿပီး အေမရိကန္ကမူ အာဆတ္ အစိုးရ ျပဳတ္သြားမွသာ ျပႆနာ အားလံုး ၿပီးဆံုးသြားမည္ဟု အ ခိုင္အမာ ယူဆလ်က္ရွိသည္။

ယင္းသည္ ကမၻာ့အင္အားႀကီး လက္နက္ႏွစ္ႏုိင္ငံ အၾကား တြင္ အေျခခံ အက်ဆံုး သေဘာထား ကြဲလြဲမႈတစ္ရပ္လည္း ျဖစ္ လာသည္။

ထုိ႔အျပင္ ၿပီးခဲ့သည့္ သီတင္းပတ္ အတြင္းက ႐ုရွားေလတပ္ ဗံုးႀကဲတိုက္ခုိက္မႈကို ခံခဲ့ရသည့္ ဆီးရီးယား သူပုန္အဖြဲ႕တစ္ခုက ၎တို႔သည္ အေမရိကန္ ေထာက္ လွမ္းေရးဌာန (စီအုိင္ေအ)က ေလ့က်င့္ေပးထားသူမ်ား ျဖစ္ ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။

အေမရိကန္သည္ အာဆတ္ကို ေတာ္လွန္ေနသည့္ သူပုန္အဖြဲ႕ မ်ားအနက္ အခ်ိဳ႕ကို ေလ့က်င့္ သင္တန္းေပးကာ စစ္လက္နက္ မ်ား ေထာက္ပံ့ေပးထားသည္။

႐ုရွားအေနျဖင့္ အာဆတ္ကို ကူညီကာ ၎၏ ရန္သူမ်ားကို ေခ်မႈန္းသြားမည္ဟု ႀကိဳတင္ေၾက ညာထားသည့္အတိုင္း အုိင္အက္စ္ မ်ားအျပင္ အျခားသူပုန္မ်ားပါ ဗံုးႀကဲတိုက္ခုိက္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ထိုအေျခအေနမ်ားက စစ္ ေအးေခတ္ ကာလေနာက္ပိုင္း အေရွ႕အလယ္ပိုင္း ေဒသတြင္ ႐ုရွားႏွင့္ အေမရိကန္တုိ႔၏ မူဝါဒ ေရးရာ အားၿပိဳင္မႈမ်ား ပထမဆံုး အႀကိမ္ ျပန္လည္ေပၚေပါက္လာ မည္ကို စိုးရိမ္မႈမ်ားလည္း ျဖစ္ ေပၚေနသည္။

ပူတင္ကမူ အာဆတ္ကို ေထာက္ခံသည့္ သေဘာထား ႏွင့္ပတ္သက္၍ ကုလသမဂၢ အေထြေထြ ညီလာခံတြင္ အတိ အလင္း ေျပာၾကားသြားသည္။

‘‘လူတခ်ိဳ႕က (အေမရိကန္ ကို ဆိုလိုသည္) ဆီးရီးယား အပါ အဝင္ တစ္ကမၻာလံုးမွာ ဒီမိုကေရစီ ပံုစံခြက္ကို အတင္းအက်ပ္ သြတ္ သြင္းဖို႔ ႀကိဳးစားေနၾကတယ္။ လို အပ္တဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး မူဝါဒ ေတြအစား ရန္လိုတဲ့ စြက္ဖက္မႈ ေတြက ႏုိင္ငံတစ္ႏုိင္ငံရဲ႕ အစိုးရ အဖဲြ႕ ထူေထာင္ထားတာေတြ၊ သက္ဆိုင္ရာ ႏုိင္ငံက ေဒသခံေတြ ရဲ႕ ေနထုိင္မႈ ဓေလ့ထံုးစံေတြကို ဖ်က္ဆီးေနသလုိပါပဲ။ ဒီေတာ့ ဆီးရီးယား အေရးကို အေကာင္း ဆံုး ေျဖရွင္းဖို႔ နည္းလမ္းကေတာ့ ျပႆနာေတြ မစတင္ခင္က မပ်က္မစီးဘဲ ရွိခဲ့ဖူးတဲဲ့ ႏုိင္ငံရဲ႕ ပံုရိပ္အတိုင္း ျပန္တည္ေဆာက္ဖုိ႔၊ ဆီးရီးယားရဲ႕ တရားဝင္ အစိုးရကို အကူအညီ ေပးဖို႔ပါပဲ’’ ဟု ပူတင္ က ဆိုသည္။


ဆီးရီးယားေတာင္ပိုင္း အစ္ဒ္လစ္ေဒသတြင္ ႐ုရွားေလေၾကာင္းတိုက္ခိုက္ၿပီးေနာက္ ေတြ႕ရေသာ မီးခိုးမ်ား/Khalil Ashawi/reuters

အာဆတ္မ်ိဳးဆက္ အစိုးရ သည္ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းတြင္ ႐ုရွား၏ အေရးပါဆံုး မဟာမိတ္ အျဖစ္ ႏွစ္ေပါင္း ၄၀ ေက်ာ္မွ် ရပ္ တည္ခဲ့သည္။ အာဆတ္၏ ဖခင္ ျဖစ္သူ သမၼတေဟာင္း ဟာဖာ အာဆတ္သည္ ဆိုဗီယက္ ယူနီယံ ေခတ္က စစ္ေရးအေထာက္အပံ့ မ်ား ေတာင္းခံခဲ့သလုိ ေျမထဲပင္ လယ္ ကမ္းေျခရွိ တာတက္စ္ၿမိဳ႕ တြင္ ဆိုဗီယက္ ေရတပ္စခန္းတစ္ ခု ဖြင့္လွစ္ရန္ ခြင့္ျပဳခဲ့သည္။

၁၉၇၁ ခုႏွစ္က အဆုိပါ ေရတပ္စခန္း ေဆာက္လုပ္ခ်ိန္တြင္ လက္ရွိသမၼတ အာဆတ္သည္ ေျခာက္ႏွစ္သားမွ်သာ ရွိေသးသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ အေရွ႕အလယ္ ပိုင္း ေဒသရွိ အဓိက မဟာမိတ္ အစိုးရတစ္ရပ္ တည္ၿမဲေရးကို ႐ုရွားက အေရးတႀကီး အေကာင္ အထည္ေဖာ္ ကူညီလာျခင္း ျဖစ္ သည္။ အေစာပိုင္းတြင္ ေနာက္ ကြယ္မွ လက္နက္ေထာက္ပံ့ေပး႐ံု သာ ရွိခဲ့ေသာ္လည္း အာဆတ္၏ အေရးနိမ့္မႈ လကၡဏာမ်ားေၾကာင့္ ပူတင္က ႐ုရွားတပ္ဖြဲ႕မ်ား ကိုယ္ တုိင္ဝင္ပါရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ျခင္းလည္း ျဖစ္ဟန္တူပါသည္။

အင္အားႀကီး ႏွစ္ႏုိင္ငံ၏ သီးျခား စစ္ဆင္ေရးမ်ားေၾကာင့္ အိုင္အက္စ္တို႔ ပိုမိုအက်ပ္ေတြ႕ လာျခင္းက ကမၻာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအ တြက္ ေကာင္းက်ိဳးရွိႏုိင္ေသာ္ လည္း ဆီးရီးယားမွာမူ ႐ုရွားႏွင့္ အေမရိကန္တို႔၏ အားၿပိဳင္မႈတြင္ ေျမစာပင္ ျဖစ္လာဖြယ္ ရွိသည္။

ထုိ႔အျပင္ ပူတင္၏ လက္ ေတြ႕က်က် စြက္ဖက္မႈႏွင့္ အိုဘား မား၏ တံု႔ေႏွးေတြေဝမႈမ်ားေၾကာင့္ ဆီးရီးယား ပဋိပကၡသည္ ေနာက္ ထပ္ လေပါင္းမ်ားစြာ ဆက္လက္ ရွည္ၾကာေနမည့္ အလားအလာသို႔ ဦးတည္လ်က္ရွိသည္။

http://www.7daydaily.com/

Share on Google Plus

About Kyauk Phru Net

This is a short description in the author block about the author. You edit it by entering text in the "Biographical Info" field in the user admin panel.